Blog EHDP - Geen tijd om te overleggen

Dennis is docent Eerste Hulp door Politie aan de Politieacademie. Hij leert politiestudenten alles rondom eerste hulpverlenen. Politiemensen zijn vaak als eerste ter plaatse bij een ongeluk of andere noodsituatie. Hoe verleen je als agent goede eerste hulp? Wat is er belangrijk in die eerste paar minuten? En hoe leer je dat? Docent Dennis vertelt in deze blog over een casus die hem altijd zal bijblijven.

'Als docent Eerste Hulp Door Politie (EHDP) gebruik ik wel eens casussen die agenten hebben meegemaakt als voorbeeld in mijn lessen. Soms is dat een casus, die zoveel indruk heeft gemaakt, dat het iedere keer weer voelt alsof ik ‘m voor het eerst hoor.

Deze casus gaat om een melding die begon zoals zoveel meldingen beginnen: ‘persoon te water in een sloot.’ Niet iets waar meteen de alarmbellen van af gaan. Maar iedereen die in de praktijk werkt, weet dat dit soort meldingen in een paar seconden volledig kunnen kantelen. Dat gebeurde hier ook.

Ter plaatse troffen de agenten geen rustige situatie aan, maar een slachtoffer die door glas ernstig letsel had opgelopen. Het slachtoffer was in een sloot gevallen en had zich verwond aan kapotte glazen flessen die in de sloot lagen. Het ging om meerdere wonden met levensbedreigend bloedverlies. Het ging dus niet om één duidelijk probleem, maar om een situatie waarin alles ineens tegelijk urgent wordt.

Wat mij in deze casus altijd bijblijft, is niet alleen wat er gebeurde, maar vooral het tempo waarin er besluiten genomen moesten worden. Er was geen tijd om even te overleggen met een arts, of om rustig af te wegen wat ‘volgens het boekje’ het beste was om te doen. De realiteit was: handelen volgens het c-ABCDE protocol. Dat is de systematische methode in de spoedeisende geneeskunde om levensbedreigende letsels bij een patiënt te identificeren en behandelen, gebaseerd op ‘treat first what kills first’: behandel eerst wat het eerst doodt.

Omdat er op twee plekken sprake was van levensbedreigend bloedverlies, hebben de agenten gelijk twee tourniquets aangelegd. De beslissing om dat te doen, namen de agenten op het moment zelf. Als EHDP-docent herken ik daar iets in, wat ik ook bij collega’s op andere opleidingslocaties terugzie. Of je nu in Amsterdam, Apeldoorn, Den Haag, Drachten, Eindhoven, Leusden en Rotterdam lesgeeft, de discussies tussen de EHDP docenten lijken overal op elkaar. We worstelen allemaal met dezelfde vraag: hoe krijg je agenten zover dat ze in zo’n moment durven in te grijpen, zonder te bevriezen? Want dat is vaak het echte leerpunt. Niet de techniek van het aanleggen van een tourniquet, maar de handeling kunnen uitvoeren onder hoge druk.

Ik weet nog dat ik deze casus besprak met collega-docenten. We hoefden elkaar niet uit te leggen waarom dit belangrijk is. Ondanks dat we op verschillende locaties en verschillende studenten trainen, merk je dat we binnen onze EHDP-vakgroep een gedeelde drijfveer hebben. We willen allemaal hetzelfde: dat een agent die daar staat, niet twijfelt tot het te laat is, maar gaat handelen.

Het slachtoffer in deze casus heeft het overleefd. Dat klinkt als een simpel feit, maar het praktijk erachter is wat anders: op dat moment was er iemand die handelde, in plaats van afwachtte.

En als ik eerlijk ben, gebruik ik deze casus niet alleen om studenten iets te leren. Ik gebruik hem ook om mezelf scherp te houden. Niet omdat het een uitzonderlijk verhaal is, maar omdat het laat zien waar ons werk uiteindelijk op uitkomt: het moment waarop theorie ophoudt en handelen begint. Binnen de EHDP-vakgroep, op elke opleidingslocatie, delen we dezelfde overtuiging: ons werk moet kloppen, omdat het buiten op straat om levens gaat. Dat is wat ons drijft, elke les opnieuw.'